A ltın ve gümüş sikkelerin birlikte kullanıldığı zamanlarda insanlar altın olanı saklamış, gümüş olanı harcamış. Neden? Çünkü insanların değerli olanı elde tutması, değersiz olanı ise elden çıkarması oldukça rasyonel bir davranış. İşte rasyonel olan bu davranışı, 16.yy’da İ ngiltere'de Kraliçe I. Elizabeth'in mali danışmanı olan Sir Thomas Gresham, “kötü para, iyi parayı kovar” ifadesiyle ekonomik bir yasaya dönüştürmüştür. Gresham yasası, yazılı (nominal) değerleri a ynı fakat külçe değerleri farklı iki paradan, külçe değeri yüksek olan paranın piyasadan (dolaşımdan) çekilmesidir. Nominal değer ve külçe değeri ne demektir? Örneğin bir madeni paranın üzerinde “5 TL” yazıyorsa bu onun nominal değeridir. Külçe değeri ise paranın yapıldığı metalin (altın, gümüş, bakır, nikel vs.) piyasa değeridir. Yani parayı eritip sadece metal olarak sattığınızda elde edeceğiniz değerdir. Örneğin elinizde iki adet 5 TL’lik madeni para var. Biri gümüşten, diğeri nikelden yapılmış olsun. İki...
Her din, kutsal mekânım diyor.
Her dinin mensubu, o yer benim diyor. Yeryüzünü, evreni Tanrı yaratmış da bazı coğrafyalara, dağlara, taşlara Tanrı torpil mi yapmış? Bunu bir düşün!
Sonra yerde, gökte şah damarından dâhi sana-bana yakın bulunan Tanrı'ya iman ettim diyorsunuz ya bir düşünün: mekân ne içindir?
Doğduğun coğrafyanın enlemi-boylamı, patronun çocuğu olup olmadığın, hatta cinsiyetin senin tercihin mi? Oysa hangi coğrafyalarda, hangi amaç için kimi yok etmek istediğin senin tercihin değil midir? Bunu da bir düşün.
Siz bayım, kutsalı taşınır ya da taşınmaz bir varlık, mülk olarak görüyorsunuz. Devletçilik oynamak için Tanrı'yı, araçlaştırıyorsunuz. Tarihe bak, hangi Tanrı'nın mülke ihtiyacı olmuş ki seninkinin, benimkinin olsun. Oysa tanrıcıkların mülke, mekâna, bir dine, bir ırka, bir cinsiyete hep ihtiyacı olmuştur. Biraz dikkatli düşün. Fark et.
Şimdi ben, önce neye sahip çıkmalıyım? Düşünüyorum. Din, ırk, sınıf, cinsiyet, gelir merkezli etnosantrizm çok sinsi ve çok tehlikeli, fark ediyorum. Kendime, aklıma, sağduyuma sahip çıkmaya çalışıyorum. Onun içindir ki yazı-yorum.
Senin, benim, onun kutsalı mı yoksa kutsal olan insanlık mı?
Etnosantrizm marka gözlüklerimizi çıkarmanın vakti hâlâ gelmedi mi?
